Bệnh thoát vị đĩa đệm ở người cao tuổi có chữa được không?

Bac si do minh tuan
BS. Đỗ Minh Tuấn
đã đăng
27/3/2019

Thoát vị đĩa đệm ở người cao tuổi thường khó điều trị hơn bình thường, bởi lúc này xương khớp và hệ thống xương khớp đã bị thoái hóa và tổn thương. Chính vì vậy mà rất nhiều bệnh nhân thắc mắc Thoát vị đĩa đệm ở người cao tuổi có chữa được không?

Bài viết sẽ giúp bạn đọc giải đáp thắc mắc trên đồng thời cung cấp thêm thông tin về nguyên nhân hình thành, triệu chứng và cách điều trị bệnh thoát vị đĩa đệm ở người cao tuổi.

Tìm hiểu bệnh thoát vị đĩa đệm ở người cao tuổi

Khác với những người trẻ hay người ở độ tuổi trung niên, xương khớp của người cao tuổi đã bước vào giai đoạn lão hóa nên rất dễ hình thành những bệnh lý mãn tính, trong đó có bệnh thoát vị đĩa đệm.

Theo Bác sĩ Nguyễn Đình Tâm - Chuyên khoa Cột sống – Bệnh viện Chấn thương Chỉnh Hình TP HCM: “Bệnh thoát vị đĩa đệm là tình trạng đĩa đệm bị tổn thương, khiến màng bao bị rách và nhân nhầy bên trong đĩa đệm bị thoát ra ngoài, gây chèn ép lên đốt sống và các dây thần kinh lân cận. Hiện tượng tắc nghẽn xuất hiện khiến mạch máu không thể lưu thông, gây ra các cơn đau ở vùng bị thoát vị.

Bệnh thoát vị đĩa đệm ở người cao tuổi thường khó điều trị hơn người trẻ, do khả năng phục hồi của xương và đĩa đệm không còn được như trước. Tuy nhiên, nếu người bệnh kiên trì và thực hiện đúng theo chỉ định của bác sĩ, khả năng chữa dứt điểm là hoàn toàn có thể.”

Bệnh xuất hiện chủ yếu ở những người cao tuổi, người trẻ có tư thế sinh hoạt và lao động sai lệch, những người lao động nặng nhọc,…

1. Nguyên nhân gây thoát vị đĩa đệm ở người cao tuổi

Bệnh thoát vị đĩa đệm ở người cao tuổi chủ yếu được hình thành do những nguyên nhân sau:

  • Nguyên nhân chủ yếu gây ra bệnh lý này ở người cao tuổi chủ yếu là do lão hóa, xương khớp khi bước vào giai đoạn thoái hóa sẽ bị tổn thương và suy yếu. Lúc này đĩa đệm không còn đàn hồi và linh hoạt như trước nên khi áp lực từ đốt sống đè lên sẽ dễ gây tổn thương và làm rách màng bao bên ngoài.
  • Những người cao tuổi có tư thế sinh hoạt, làm việc sai lệch kéo dài trong thời gian dài gây tổn thương lên cột sống cũng có nguy cơ mắc bệnh thoát vị đĩa đệm. Nguyên nhân này không gây ra bệnh trong một sớm một chiều, chúng làm tổn thương hệ thống xương khớp ngấm ngầm , dẫn đến những biến chứng nguy hiểm.
  • Người già có cân nặng quá mức, gây ra tình trạng béo phì có nguy cơ mắc các bệnh về cột sống, trong đó có thoát vị đĩa đệm. Lý do là trọng lượng từ cơ thể tạo một áp lực lớn lên đốt sống, khiến không gian giữa đốt sống và đĩa đệm bị thu hẹp dần dần khiến đĩa đệm bị tổn thương.

Một số nguyên nhân gây thoát vị đĩa đệm ở người cao tuổi khác như di truyền, chấn thương không được điều trị dứt điểm,…

2. Triệu chứng của bệnh

Tùy vào vị trí thoát vị xảy ra, bệnh sẽ có những triệu chứng khác nhau. Người bệnh có thể quan sát những triệu chứng này để xác định đúng loại thoát vị mà mình mắc phải.

  • Thoát vị đĩa đệm đốt sống cổ: vị trí xảy ra thoát vị tại đốt sống cổ, bệnh gây ra những cơn đau ở vùng cổ, bả vai, cánh tay và lan xuống bàn tay. Thỉnh thoảng, người bệnh sẽ có cảm giác tê bì và khó khăn khi di chuyển, vận động,… Thoát vị đĩa đệm đốt sống cổ còn khiến người bệnh đau đầu không rõ nguyên nhân, chóng mặt, mất cân bằng. Vào buổi sáng thường gặp tình trạng cứng khớp, phải một lúc, người bệnh mới có thể hoạt động lại như bình thường.
  • Thoát vị đĩa đệm thắt lưng: vị trí thoát vị xảy ra ở đốt sống thắt lưng, gây ra những cơn đau ở vị trí này, đồng thời có xu hướng lan xuống hông, mông và đùi, có khi lan xuống cả bàn chân và ngón chân, khiến người bệnh khó khăn khi cúi hay xoay người. Chi dưới luôn có cảm giác tê bì, yếu cơ, gây ra hội chứng đi khập khiễng,…
  • Thoát vị đĩa đệm đa tầng: tình trạng thoát vị xảy ra ở đốt sống cổ và thắt lưng, người bệnh có những triệu chứng của cả hai loại thoát vị trên. Đây là loại khó điều trị nhất, người bệnh cần nghiêm túc và kết hợp với nhiều biện pháp mới có thể chữa hoàn toàn được bệnh.

3. Biến chứng của bệnh thoát vị đĩa đệm ở người cao tuổi

Thoát vị đĩa đệm là bệnh lý xương khớp mãn tính gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm đối với sức khỏe của người bệnh.

  • Thiếu máu não là biến chứng do thoát vị đĩa đệm đốt sống cổ, khi nhân nhầy thoát ra ngoài, gây chèn ép lên đốt sống, dây thần kinh và mạch máu khiến máu và oxy không thể đi lên não. Gây ra tình trạng thiếu máu não, ban đầu người bệnh sẽ cảm thấy chóng mặt và đau đầu, nhưng nếu không cải thiện ngay, những vấn đề xấu sẽ xuất hiện ở não, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của bệnh nhân.
  • Trượt đốt sống là tình trạng đốt sống lệch ra khỏi vị trí cân bằng, đây là hệ lụy do bệnh thoát vị đĩa đệm. trượt đốt sống khiến cột sống mất trạng thái cân bằng, người bệnh thường có dáng gù và khó khăn khi vận động đốt sống bị trượt. Với những người cao tuổi, nguy cơ gặp phải biến chứng này là rất cao bởi hệ thống xương khớp đã suy yếu và thiếu sự chặt chẽ.
  • Xẹp đĩa đệm là hệ quả do nhân nhầy trong đĩa đệm thoát ra quá nhiều nhưng cơ thể không sản sinh nhân nhầy để bổ sung. Tình trạng xẹp đĩa đệm khiến người bệnh cảm thấy đau đớn ở vùng có đĩa đệm bị xẹp bởi lúc này đĩa đệm không còn khả năng giảm ma sát giữa hai đốt sống.
  • Đau dây thần kinh tọa là biến chứng do bệnh thoát vị đĩa đệm thắt lưng gây ra, lượng nhân nhầy thoát ra gây chèn ép lên rễ thần kinh. Rễ thần kinh bắt nguồn từ vị trị thắt lưng kéo dài xuống hông và chi dưới.

Thoát vị đĩa đệm là bệnh lý khó khắc phục hoàn toàn, người bệnh cần điều trị ngay khi bệnh mới xuất hiện. Tránh để bệnh gây ra những biến chứng trên, quá trình điều trị sẽ gặp nhiều bất lợi, tỉ lệ chữa dứt điểm bệnh là rất thấp.

Tham khảo thêm:

Điều trị thoát vị đĩa đệm ở người cao tuổi với các cách sau

Dưới đây là những cách điều trị thoát vị đĩa đệm cho người cao tuổi, người bệnh nên lựa chọn phương pháp phù hợp với cơ địa và mức độ bệnh để đạt được hiệu quả tốt nhất.

1. Dùng thuốc tây

Phương pháp này chỉ thích hợp với những người chỉ mới xuất hiện các dấu hiệu của bệnh, bệnh ở mức độ nhẹ và vừa.

  • Thuốc giảm đau không cần kê toa: acetaminophen, thuốc kháng viêm không steroid,… nếu dùng những loại thuốc này nhưng cơn đau không thuyên giảm, người bệnh buộc phải sử dụng thuốc theo toa của bác sĩ.
  • Thuốc kê toa điều trị thoát vị đĩa đệm ở người cao tuổi bao gồm: thuốc kháng viêm không steroid liều nặng, thuốc giãn cơ, steroid đường uống, thuốc trầm cảm,…
  • Nếu việc sử dụng thuốc ở đường uống không đem lại hiệu quả, bác sĩ sẽ tiêm steroid trực tiếp vào cơ thể. Cách này giúp người bệnh giảm đau hiệu quả nhưng chỉ được thực hiện khi được bác sĩ chỉ định.

Các loại thuốc này đều chỉ được sử dụng trong thời gian ngắn, theo chỉ định từ bác sĩ chuyên khoa. Sử dụng quá thời gian quy định có thể làm phát sinh những tác dụng phụ nguy hiểm, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của người bệnh. Vì không tác động đến nguồn cơn gây bệnh nên phương pháp điều trị này không đảm bảo khả năng bệnh không tái phát trở lại.

2. Vật lý trị liệu

Vật lý trị liệu là phương pháp điều trị thoát vị đĩa đệm khá hiệu quả và có độ an toàn cao. Chuyên viên sẽ hướng dẫn người bệnh các bài tập tại nhà để người bệnh tự tập mỗi ngày, bên cạnh đó cần kết hợp với các tác động do chính chuyên viên thực hiện cho người bệnh.

  • Massage mô sâu được thực hiện để tác động đến vùng đĩa đệm tổn thương, giúp kéo giãn những dây thần kinh, làm giải phóng sự tắc nghẽn, đồng thời các đốt sống được giãn ra và cơn đau thuyên giảm nhanh chóng.
  • Liệu pháp nhiệt được sử dụng để kích thích mạch máu lưu thông, giảm áp lực lên dây thần kinh, đồng thời giúp máu và dưỡng chất di chuyển đến vùng thoát vị để vị trí này nhanh chóng được phục hồi và tái tạo. Một số trường hợp người bệnh bị sưng viêm ở nơi thoát vị, chuyên viên sẽ dùng liệu pháp lạnh để làm chậm quá trình lưu thông máu đến vị trí này, giúp giảm sưng viêm và co thắt.
  • Kích thích bằng điện: dùng xung điện với hiệu suất nhỏ để kích thích dây thần kinh, giúp chúng giãn ra giảm căng thẳng, đồng thời truyền tín hiệu lên não giúp cơ thể sản sinh chất endorphin - loại thuốc giảm đau tự nhiên.
  • Liệu pháp dùng lực: liệu pháp này người thực hiện sẽ dùng một lực mạnh để kéo giãn đốt sống, giúp không gian giữa các đốt sống được kéo giãn, áp lực lên đĩa đệm giảm nhanh chóng, giải phóng vùng tắc nghẽn.

3. Phẫu thuật

Sau khoảng 6 tháng đến 1 năm người bệnh thực hiện các biện pháp điều trị bảo tồn nhưng không cho hiệu quả cao, những cơn đau không thuyên giảm, thậm chí có dấu hiệu trầm trọng hơn, người bệnh sẽ được bác sĩ xem xét và chỉ định phẫu thuật.

Phẫu thuật đĩa đệm là quá trình cắt bỏ đĩa đệm hư tổn, đây chính là căn nguyên của các cơn đau, do đó phương pháp này được xem là tác động trực tiếp đến nguyên nhân bệnh. Tuy nhiên, các cuộc phẫu thuật luôn tiềm ẩn những hệ lụy nguy hiểm, chỉ khi bệnh chuyển biến trầm trọng người mới thực hiện phương pháp này.

Hiện nay, phương pháp mổ nội soi được nhiều người bệnh lựa chọn bởi vết cắt nhỏ, chính xác, thời gian người bệnh phục hồi cũng nhanh hơn phương pháp mổ truyền thống. Chi phí mổ thoát vị đĩa đệm rất cao, nhất là thoát vị đĩa đệm đa tầng, do đó người bệnh cần cân nhắc kĩ trước khi quyết định thực hiện phương pháp này.

Đọc thêm: Cách điều trị thoát vị đĩa đệm cốt sống

4. Điều trị bằng thảo dược thiên nhiên

Trước khi y học hiện đại phát triển, dân gian đã biết tận dụng những thảo dược thiên nhiên để cải thiện cơn đau do bệnh thoát vị đĩa đệm gây ra. Với các trường hợp bệnh nhẹ, người bệnh có thể sử dụng mỗi phương pháp này, tuy nhiên với những người có mức độ nặng, cơn đau dai dẳng hơn, chúng tôi khuyên bạn nên kết hợp nhiều phương pháp để đạt được hiệu quả điều trị cao nhất.

+ Bài thuốc uống từ cây cỏ xước

Cây có xước là thảo dược thiên nhiên được dân gian sử dụng để điều trị các chứng bệnh mãn tính về xương khớp hoặc các cơn đau cấp tính như đau lưng, đau khớp gối,…

Bài thuốc từ cây cỏ xước giúp người bệnh thoát vị đĩa đệm giảm đau hiệu quả nhưng vẫn có thể sử dụng trong thời gian dài mà không gây ra bất kỳ tác dụng phụ nào. Tuy nhiên, hiệu quả của bài thuốc còn phụ thuộc vào cơ địa của người bệnh.

Chuẩn bị:

  • 50gr cỏ xước khô

Thực hiện:

  • Rửa sạch cỏ xước và sấy cho khô
  • Dùng cỏ xước nấu với 1 lít nước
  • Uống mỗi ngày, chia thành nhiều lần uống

Người bệnh nên uống trong thời gian dài, đến khi những triệu chứng của bệnh dứt điểm hẳn. Có thể kết hợp bài thuốc đắp ngay dưới đây để giảm đau nhanh chóng hơn.

+ Bài thuốc đắp từ lá lốt

Lá lốt là vị thuốc có tính ấm, có khả năng tán hàn, trị đau nhức, thành phần flavonoids trong lá lốt có tác dụng chống viêm, kháng khuẩn, giúp ức chế những cơn đau do bệnh thoát vị đĩa đệm gây ra. Nếu kiên trì thực hiện 2 ngày/ lần, tình trạng cứng khớp vào mỗi buổi sáng sẽ được thuyên giảm rõ rệt.

Chuẩn bị:

  • 100g lá lốt tươi
  • 1 nắm muối hạt

Thực hiện:

  • Dùng lát lốt giã nát với muối hạt
  • Đắp lên vùng thoát vị, để yên trong vòng 15 phút

Sau khoảng thời gian trên, người bệnh sẽ cảm nhận rõ đốt sống giãn ra, giảm chèn ép lên dây thần kinh và mạch máu lân cận. Bài thuốc đắp không tác động trực tiếp đến nguyên nhân gây bệnh, do đó bệnh nhân cần kết hợp nhiều phương pháp mới có thể chữa trị bệnh dứt điểm.

Thoát vị đĩa đệm ở người cao tuổi khó điều trị hơn người trẻ và trung niên, tuy nhiên vẫn có thể điều trị dứt điểm nếu người bệnh nghiêm túc trong quá trình chữa bệnh. Bên cạnh các phương pháp điều trị chuyên sâu, người bệnh cần kết hợp với chế độ dinh dưỡng, sinh hoạt và thói quen tập luyện thường xuyên để hỗ trợ quá trình điều trị hiệu quả.

Đọc thêm: Bệnh thoát vị đĩa đệm L5 S1 và cách điều trị